In deze blog staan we stil bij twee recente uitspraken van de Rechtbank Amsterdam over manieren om signalen en gevolgen van dwingende controle feitelijk en zorgvuldig te onderzoeken. Hierbij bespreken we de Veilig Hulp Methodiek.
Wat is dwingende controle?
Dwingende controle is een opzettelijk en structureel gedragspatroon waarbij iemand de vrijheid en autonomie van een partner beperkt. Door een voortdurende sfeer van dreiging en controle wordt de ander gedwongen zich te gedragen naar de regels en wensen van de pleger.
Het gaat dus niet om één ruzie of incident, maar om een patroon van gedragingen waarmee macht en controle over de (ex-)partner wordt uitgeoefend. Als de relatie van de ouders/partners gekenmerkt wordt door dwingende controle zijn kinderen ook altijd slachtoffer van dit gedrag.
Veilig Hulp Methodiek
In een uitspraak van 24 december 2025 oordeelde de Rechtbank Amsterdam dat het onderzoek van de Raad voor de Kinderbescherming onvoldoende was. De rechtbank vroeg de Raad onder meer te onderzoeken of de Veilige Hulp Methodiek passend was en een MASIC-vragenlijst af te nemen (ECLI:NL:RBAMS:2025:10898).
De Veilig Hulp Methodiek is ontwikkeld om machtsdynamieken binnen relaties in beeld te brengen. De methodiek is niet gericht op het vaststellen of er sprake is van dwingende controle, maar op het opbouwen van een toetsbaar dossier van feitelijke gedragingen. Dit feitenbeeld kan vervolgens worden gebruikt bij juridische en hulpverleningsbeslissingen. De methodiek wordt nader toegelicht in een recent artikel in het EB 2026/57.
Onderzoek naar risico op herhaling
Ook in een uitspraak van 11 september 2026 besteedde de Rechtbank Amsterdam uitgebreid aandacht aan dwingende controle (ECLI:NL:RBAMS:2026:9253).
De rechtbank achtte de verklaringen van de moeder over ernstig huiselijk geweld met kenmerken van intieme terreur gegrond en geloofwaardig. Haar verklaringen vonden steun in informatie van onder meer Veilig Thuis, de politie, de buren, de verloskundige, de huisarts en de omgangsbegeleiding.
Volgens de rechtbank was het onderzoek van de Raad voor de Kinderbescherming echter nog niet volledig. Zo ontbrak een inschatting van het risico op herhaling van het huiselijk geweld en was onvoldoende onderzocht welke interventies nodig waren om dat risico te beperken. De Raad kreeg daarom opdracht om op korte termijn aanvullend onderzoek te verrichten.
Wat betekenen deze uitspraken voor de praktijk?
Deze uitspraken laten zien dat er binnen het familierecht steeds meer aandacht is voor de wijze waarop signalen van dwingende controle worden onderzocht. De gereedschapskist van familierechtadvocaten en -rechters wordt daarmee verder gevuld. De Veilige Hulp Methodiek, de MASIC en (aanvullend) Raadsonderzoek naar het risico op herhaling kunnen helpen om beter in beeld te krijgen wat er daadwerkelijk binnen een gezin speelt en wat nodig is om een ouder en de kinderen te beschermen.
Zet een eerste stap – in jouw tempo
Herken je elementen uit dit verhaal? Dan kan het waardevol zijn om je situatie eens rustig te bespreken.
Wij luisteren, stellen de juiste vragen en helpen je inzicht te krijgen in je positie en mogelijkheden. Zonder druk, maar met duidelijke handvatten.
Neem gerust contact op voor een gesprek.